1 november 2021 - Haven van Antwerpen

Traditiegetrouw werden er op 1 november bloemen neergelegd aan “De Buildrager” door het Gemeenschappelijk Vakbondsfront Haven van Antwerpen. De "Vakgroep Haven van Antwerpen" bracht ook een bloemenhulde aan het monument van Louis Major, aan het Stadspark.

Hieronder kan je de toespraken van Marc Loridan terugvinden alsook enkele sfeerbeelden van de dag.

Toespraak Marc LORIDAN, Voorzitter Vakgroep haven van Antwerpen – BTB aan het standbeeld van Louis MAJOR – 01.11.2021

Welkom Kameraden,

Gelukkig kunnen we elkaar hier aan het standbeeld van Louis MAJOR opnieuw fysiek ontmoeten, na een moeilijk coronajaar; onze vroegere voorzitter van de havenarbeidersbond  en de grondlegger van onze wet op de havenarbeid, een wet die volgend jaar 50 jaar zal bestaan, hetgeen we als BTB zeker op gepaste wijze zullen vieren.

Op de door BTB onlangs gehouden viering ter gelegenheid van 75 jaar Bestaanszekerheid in onze Antwerpse haven noemde ik het ontstaan van het compensatiefonds 1 van de 2 belangrijkste zaken die de havenvakbonden in het verleden gerealiseerd hebben.

Het zorgde voor de ontwikkeling van de noeste maar minder fortuinlijke dokwerker van weleer tot hedendaagse trotse havenarbeider met een gewaardeerd statuur met behoorlijke loon-en arbeidsvoorwaarden.

Ik vernoemde toen ook bewust de “Wet Major” als de 2e belangrijkste realisatie.

Louis MAJOR omschreef deze unieke wet slechts met 1 artikel en slechts in 1 zin: “NIEMAND MAG IN DE HAVENGEBIEDEN, HAVENARBEID LATEN VERRICHTEN DOOR ANDERE WERKNEMERS DAN ERKENDE HAVENARBEIDERS”.

Deze unieke Wet en zijn Uitvoeringsbesluiten worden al bijna 20 jaar belaagd door Europa, eerst met de gekende liberaliseringspackages I en II en daarna door de Europese Commissie gevoed door  malafide werkgevers; de HUTSEN van deze wereld, die liever met goedkopere werkkrachten werken die ze zelf kunnen aannemen, m.a.w. SOCIALE DUMPING !

Het in 2016 moeizaam bereikte “compromis” nadat de Europese Commissie ermee dreigde om een ingebrekestelling op te starten tegen de Belgische Staat over de organisatie van de havenarbeid in de Belgische havens, dient nog steeds door de vertegenwoordigers van het Ministerie van Werk en de ambtenaren van de FOD-Werk op geregelde tijdstippen ge-update worden:

Met name :

  • De cijfers van de aangeworven havenarbeiders buiten de pool;
  • De stand van zaken over de invoering en van de gemaakte afspraken rond het multitasken, en
  • Nieuwe aanpassingen op de bestaande ploegenstelsels.

Maar, alsof dit nog niet voldoende is werd onze Wet Major voor 2 juridische dossiers doorverwezen naar het Europees Hof van Justitie, nl. het dossier Middlegate van Zeebrugge en de door Huts en Professor Van Hooydonck ingestelde procedure tegen de in 2016 gepubliceerde vernieuwde erkenningsvoorwaarden van havenarbeiders.

In het dossier Middlegate besliste het Grondwettelijk Hof om advies te vragen aan het Europees Hof van Justitie om te oordelen in hoeverre de Wet Major strijdig zou zijn met het Europees recht van vrijheid van vestiging en nijverheid.

In het 2de dossier loopt er de procedure bij de Raad van State waarbij enkele bedrijven waaronder KTN de vernietiging hebben gevraagd van het recent aangepaste KB van 2016.  In deze procedure besliste ook de Raad van State onlangs om het Europees Hof van Justitie te raadplegen over de wettigheid van deze aanpassingen, dewelke werden doorgevoerd onder druk van de Europese Commissie.

Er volgende weliswaar een negatief advies over beide dossiers, maar uit de conclusie van de Advocaat-Generaal van het Europees Hof van Justitie bleek duidelijk dat de erkenning van havenarbeiders op zich NIET in vraag werd gesteld, ons statuut en onze wet worden niet aangevallen, maar wel de manier waarop de erkenningsprocedure gebeurt en door wie.

De uitspraak van het Grondwettelijk Hof in het 1ste dossier werd al voor de zomer verwacht, maar tot op vandaag is die er nog niet.  In de 2de zaak wacht de Raad van State wellicht de uitspraak van het Grondwettelijk Hof af.

Binnen het sociaal overleg hebben wij inmiddels al tal van vergaderingen achter de rug om ons alvast te wapenen tegen een eventuele negatieve uitspraak.

Opnieuw kunnen wij hiervoor rekenen op de steun van Lieve Rams, voormalig ondervoorzitter van ons paritair comité, die nu kabinetsmedewerker is van P.S. Minister van Werk Pierre-Yves Dermagne en de medewerkers van de Federale Overheidsdienst-Werk.  Samen met het Werkgeversverbond van de Belgische havens trachten wij voorbereid te zijn op mogelijks gedwongen aanpassingen in de erkenningsprocedure van havenarbeiders.

Wij zijn er vast van overtuigd dat – wanneer ook deze aanvallen zijn afgewend – we toekomstgericht toch opnieuw kop van jut zullen zijn, want ons uniek systeem is nu eenmaal een doorn in het oog van velen !

Kameraden, het verleden heeft het bewezen, het heden bewijst het en de toekomst zal het opnieuw bewijzen: Wij staan nog steeds schouder aan schouder met onze havenarbeiders in deze bijna 20-jaar durende strijd voor het behoud van ons statuut en gaan geen enkele uitdaging uit de weg !

Leve de BTB – Dank u.

 

Toespraak Marc Loridan namens het GVHA aan het standbeeld DE BUILDRAGER – 01.11.2021

Vrienden, Kameraden,

Wij zijn blij om jullie hier terug fysiek te kunnen begroeten na een moeilijke coronaperiode – dus welkom op deze plechtigheid die wij hier vandaag traditioneel als Gemeenschappelijk Vakbondsfront Haven van Antwerpen organiseren ter nagedachtenis van al de ons ontvallen havenarbeiders en vooral zij die het slachtoffer werden van een dodelijk arbeidsongeval.

Onze Buildrager die in de toekomst zijn vertrouwde plek aan de Suikerrui terug zal innemen maar nu nog steeds hier een mooie tijdelijke verblijfplaats heeft gevonden op het Schengenplein, is en blijft symbool van vooral onze havenarbeiders.

Het is inmiddels al sinds 1986 dat we deze plechtigheid organiseren en die door veel van onze militanten/bestuursleden wordt aanzien als een belangrijk eerbetoon aan hun overleden werkmakker, vrienden.

In mijn toespraak van 2 jaar geleden heb ik stilgestaan bij de geschiedenis van onze Buildrager omdat het in 2019 precies 75 jaar geleden was dat Antwerpen in angst leefde door de terreur van de vliegende bommen tijdens WO II – een periode om nooit te vergeten.

De Buildrager: een beeld waarbij Meunier in 1893 een blijvend eerbetoon bracht aan het zware labeur dat de Antwerpse havenarbeider dag in dag uit verrichtte en zijn aandeel tijdens WO II ter bescherming van de Antwerpse haven.

Op de door BTB onlangs gehouden viering ter gelegenheid van 75 jaar Bestaanszekerheid in onze Antwerpse haven noemde ik het ontstaan van het compensatiefonds 1 van de 2 belangrijkste zaken die de havenvakbonden in het verleden gerealiseerd hebben.

Het zorgde voor de ontwikkeling van de noeste maar minder fortuinlijke dokwerker van weleer tot de hedendaagse trotse havenarbeider met een gewaardeerd statuur met behoorlijke loon- en arbeidsvoorwaarden.

Ik vernoemde toen ook bewust de “Wet Major” als 2e fortuinlijke realisatie. In België beschikken we nog steeds over die bijzondere wet op de havenarbeid.

Ondanks diverse aanvallen op deze wet en ons statuut vanwege bepaalde werkgevers en de Europese Commissie, bezitten we nog steeds een goed werkend poolsysteem met goed opgeleide havenarbeiders die steeds ter beschikking staan van alle werkgevers uit het havengebied en dit zowel in periodes van veel tewerkstelling alsook periodes van crisis, zoals we onlangs met de Covid-pandemie gekend hebben.

Het beroep van havenarbeider en zijn beroepscategorieën blijft zoals we jaarlijks herhalen nog steeds gevaarlijk, alhoewel het de laatste decennia enorm is veranderd en minder fysiek zwaar werd door de veranderende behandelingstechnieken, de nieuwe technologieën op zowel de stukgoedterminals als op de containerterminals, waar we gelukkig nog steeds geen volledige automatisering kennen hetgeen de tewerkstelling in onze haven ten goede komt.

Ook worden we binnen het havengebeuren en daarbuiten ook meer en meer geconfronteerd met verdere digitalisering, een fenomeen dat we niet meer kunnen ontlopen, of we het nu graag hebben of niet.

Als havenarbeiders oefenen we overal ter wereld dezelfde werkzaamheden uit, werken aan dezelfde zeeschepen 24 uur op 24, 7 dagen op 7 en dit 365 dagen lang, of dit nu in een Belgische, Nederlandse, Duitse, Franse of zelfs Amerikaanse of Australische haven is; we oefenen allemaal dezelfde havenarbeid uit om ons loon te verdienen.

Containerschepen worden inmiddels alsmaar groter.

De grootste containerrederijen hebben mega-redersgroepen die een volledige macht uitoefenen op het ganse containergebeuren.

Het zijn juist deze mega-allianties die zich steeds meer beginnen te organiseren als goederenbehandelaars.

Denk maar aan Maersk, MSC en COSCO, zij beheren meer en meer het logistiek gebeuren van de containersector wereldwijd.

Zij vormen enorme machtsblokken in de logistieke keten, die zich meer en meer mengen aan de onderhandelingstafel en de havens steeds meer tegen elkaar durven uitspelen.

Daarom zal in de toekomst nog meer solidariteit over de landsgrenzen heen nodig zijn dan in het verleden willen we de toekomstige problemen Europees kunnen aanpakken. Deze grote rederijen binnen de allianties kennen immers geen landsgrenzen.

We moeten als Europese vakbonden onze krachten bundelen om een betere onderhandelingspositie te verwerven ten opzichte van deze super-allianties.

De druk op de werknemers van de Containerterminals wordt alsmaar groter en de haven wordt meer en meer vergeleken met een fabriek. Nieuwe werknemers ervaren de job van havenarbeider niet altijd meer als een zekerheid voor het leven, maar beginnen ook meer aan jobhoppen te doen, mede te maken met het onevenwicht in hun werk/gezin relatie.

Het generatieverschil tussen de oudere werknemers en de nieuwe generatie weegt steeds meer door en ook dit moeten we onder ogen zien – RESPECT voor elkaar is hierbij een zeer belangrijke factor !

Tijdens de coronacrisis viel het leven stil, vooral tijdens de 1ste lockdown en hebben wij een onvermijdelijke dip gekend in de tewerkstelling, vergelijkbaar met de economische crisis. Om het loonverlies enigszins te verzachten werd er, en wordt er nog steeds t/m eind van dit jaar een verhoogde werkloosheidsvergoeding betaald aan de HA bij onvrijwillige werkloosheid via het daarnet vernoemde Compensatiefond voor Bestaanszekerheid.

Onze havenarbeiders zijn ook tijdens de coronacrisis paraat gebleven om onze haven – die een belangrijke economische schakel is binnen de transportketen – draaiende te houden. Hier zijn wij als havenvakbonden heel fier op !

Het was geen gemakkelijke periode want ook hier speelde veiligheid en vooral gezondheid een belangrijke rol – vakbonden, bedrijven en werknemers hebben allemaal de nodige inspanningen geleverd en gelukkig bleven al bij al de coronabesmettingen relatief laag.

Elk van ons zal wellicht in zijn eigen omgeving familieleden, vrienden of kennissen hebben die getroffen werden door deze ziekte, al dan niet met dodelijke afloop. Ook deze slachtoffers van de coronapandemie wensen wij hier te vernoemen en gedenken.

Nog steeds moeten we voorzichtig blijven want CORONA is nog NIET voorbij ! Vaccinatie is dan ook de oplossing op zich te wapenen tegen deze verschrikkelijke ziekte.

Helaas moeten we ook opnieuw vaststellen dat we de afgelopen 2 jaar opnieuw geconfronteerd werden met 3 arbeidsongevallen met fatale afloop :

Met name deze van :

  • Marc BUYTAERT – vakman bij de firma ATC, verongelukt bij weg-werkongeval op 7 juli 2020;
  • Dirk DEMEERLEER – dekman bij de firma ABT, verongelukt op 14 juli 2020;
  • En Stevie HOUBEN – gelegenheidsarbeider bij de firma KTN, verongelukt op 8 september 2021.

Mogen  wij jullie vragen deze collega-havenarbeiders, alsook zij die ons buiten de werkplaats ontvallen zijn, te herdenken tijdens deze bloemenneerlegging.

Dank u !